Từ lâu, sông Cầu đã trở nên quen thuộc đối với mỗi người qua thơ, ca, nhất là người dân các tỉnh Bắc Kạn, Bắc Ninh, Bắc Giang, Vĩnh Phúc, Hải Dương, Thái Nguyên và Hà Nội thuộc lưu vực sông này.

Nước sông có khi đen kịt, cá tôm chết hàng loạt. Người dân sống ở lưu vực hai sông này thường bị mắc các bệnh đường ruột, ngoài da, phụ khoa. Theo Bộ Tài nguyên - Môi trường, nếu không có biện pháp ngăn ngừa, trong tương lai gần, nguồn nước hai sông sẽ không thể sử dụng ngay cả cho sản xuất.